TP.HCM sẽ xúc tiến lập khu thương mại tự do (FTZ) Cái Mép Hạ với quy mô gần 3.800 ha, gắn liền với hệ thống cảng nước sâu Cái Mép – Thị Vải. Dự án này được kỳ vọng sẽ trở thành động lực tăng trưởng mới cho cả vùng kinh tế trọng điểm phía nam.
Thông tin trên được bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang chia sẻ tại hội nghị Ban chấp hành Đảng bộ TP.HCM lần thứ 2. Việc xúc tiến lập khu thương mại tự do Cái Mép Hạ là chủ trương cụ thể nhằm cụ thể hóa nghị quyết 98 sửa đổi vừa được Quốc hội thông qua ngày 11/12.
Theo bí thư Trần Lưu Quang, cùng với trung tâm tài chính quốc tế, khu thương mại tự do là những phần việc mới, đầy thách thức nhưng sẽ là động lực tăng trưởng mới của TP.HCM và khu vực trong việc thu hút đầu tư, tạo ra nguồn thu lớn. Trong đó, khu thương mại tự do Cái Mép Hạ sở hữu lợi thế đặc biệt quan trọng nhờ khả năng kết nối trực tiếp với thế giới thông qua đường biển.
Cụm cảng Cái Mép – Thị Vải nhìn từ phía hạ lưu.
Quy hoạch 3 phân khu chức năng tại khu thương mại tự do Cái Mép Hạ
Dự kiến, khu thương mại tự do Cái Mép Hạ tọa lạc tại phường Tân Phước (thị xã Phú Mỹ, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu cũ) với tổng quy mô gần 3.800 ha. Dự án được chia thành 3 khu chức năng chính để tối ưu hóa hiệu quả vận hành:
1. Đầu mối giao thông vận tải (Hơn 1.735 ha)
Phân khu này bao gồm:
-
Hệ thống cảng biển hiện hữu và bến cảng container Cái Mép Hạ (cả khu vực thượng lưu và hạ lưu).
-
Cảng bến thủy nội địa.
-
Ga Cái Mép Hạ thuộc tuyến đường sắt Biên Hòa – Vũng Tàu, tạo mạch máu giao thương liên vùng thông suốt.
2. Kho bãi logistics và công nghiệp (Hơn 1.178 ha)
Phân khu này tập trung vào các hoạt động phụ trợ và chuỗi cung ứng, bao gồm:
-
Khu nam khu công nghiệp Cái Mép.
-
Trung tâm logistics Cái Mép Hạ.
3. Công nghiệp công nghệ cao, đô thị và dịch vụ (Hơn 850 ha)
Phân khu hướng đến sự phát triển bền vững, trong đó chú trọng đặc biệt đến việc quy hoạch khu dự trữ xanh và phát triển tín chỉ carbon rừng để đón đầu xu hướng kinh tế xanh toàn cầu.
Vị trí chiến lược và các nhiệm vụ trọng tâm tại địa phương
Tại cuộc họp, ông Dương Ngọc Châu, bí thư phường Tân Phước, nhận định khu thương mại tự do Cái Mép Hạ sở hữu vị trí chiến lược khi nằm sát cụm cảng nước sâu lớn nhất cả nước. Khu vực này kết nối trực tiếp với các tuyến giao thông huyết mạch như quốc lộ 51, đường liên cảng, đồng thời hội tụ hạ tầng năng lượng quốc gia với kho LNG và hệ thống đường ống dẫn khí. Đây là nền tảng vững chắc để thu hút logistics, công nghiệp công nghệ cao và dòng vốn FDI quy mô lớn.
Để chuẩn bị cho “đại dự án” này, địa phương đã xác định 4 nhiệm vụ trọng tâm:
-
Tạo sự đồng thuận: Tuyên truyền, vận động tạo sự đồng thuận cao trong nhân dân.
-
Quản lý đất đai: Quản lý chặt chẽ quỹ đất, thực hiện tốt công tác giải phóng mặt bằng và ngăn chặn triệt để tình trạng xây dựng trái phép.
-
Phát triển nguồn nhân lực: Đào tạo nghề tại chỗ trong các lĩnh vực then chốt như logistics, cảng biển, cơ khí và thương mại dịch vụ.
-
Quy hoạch đô thị bền vững: Kiến tạo môi trường sống chất lượng cao để thu hút các chuyên gia, nhà quản lý trong và ngoài nước về làm việc.
Kiến nghị từ địa phương: Bí thư Đảng ủy phường Tân Phước kiến nghị các cấp thẩm quyền sớm ban hành cơ chế phối hợp liên thông giữa cấp cơ sở với các sở, ngành trong công tác quy hoạch, đất đai. Đồng thời, cần đẩy nhanh tiến độ các dự án giao thông liên vùng như cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu, cầu Phước An, sớm nghiên cứu tuyến đường sắt kết nối cảng và xã hội hóa công tác đào tạo nghề với sự tham gia của các doanh nghiệp lớn.
Tầm nhìn liên kết vùng và bản chất của khu thương mại tự do (FTZ)
Ngoài Cái Mép Hạ, trong định hướng quy hoạch liên kết vùng giữa TP.HCM, Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu còn có 3 khu thương mại tự do khác được nghiên cứu phát triển là Cần Giờ, An Bình và Bàu Bàng, gắn liền với hệ thống cảng biển và mạng lưới đường sắt hiện đại.
Khu thương mại tự do được xem là một công cụ chính sách kinh tế quan trọng hàng đầu, tạo ra môi trường kinh doanh ưu đãi vượt trội để thúc đẩy toàn diện hoạt động thương mại và đầu tư quốc tế tại khu vực phía nam.
*Nguồn: VNExpress